Collectieve voorzieningen

Collectieve –sociale, culturele, sportieve of educatieve – voorzieningen spelen in op noden van algemeen belang bij de bevolking, verbeteren de leefkwaliteit en zorgen voor dynamiek in de wijken.


     
    Skatepark
    Skatepark
     
    Feest – Balletdancer in een ballon op het water
    Feest – Balletdancer in een ballon op het water
    © visit.brussels
    Koninklijk Park
    Koninklijk Park
     
    School - gymzaal
    School - gymzaal
     

    Beschrijving

    Voorzieningen van collectief belang zijn, als aanvulling op het woningaanbod, belangrijke infrastructuren voor de ontwikkeling en de sociale cohesie van een stad. Zij verbeteren de levenskwaliteit en maken buurten dynamischer door activiteiten en diensten aan te bieden die toegankelijk zijn voor bewoners in verschillende sectoren zoals:

    Bij het ontwikkelen van een territoriale strategie en specifieke stadsprojecten, houdt perspective.brussels dan ook rekening met collectieve voorzieningen.

    Wat is een voorziening van collectief belang?

    Collectieve voorzieningen zijn infrastructuren die nuttig zijn voor de samenleving. Ze voorzien in een collectieve behoefte en bieden een aanbod voor een breed publiek; cultuur, media, sport, gezondheid, opvoeding, kinderopvang, openbare diensten, sociale economie, enz. De collectieve eigenheid van de voorziening primeert dan ook op de eventuele rendabiliteit ervan.

    Samen hebben kleine en grote Brusselse voorzieningen een complementaire impact op het grondgebied. Ze creëren een netwerk dat, evenwichtig gespreid over het grondgebied, een troef vormt voor het leven in de stad. Een deel van die voorzieningen heeft een ruimere invloed op het grondgebied, werkt op grootstedelijke of zelfs internationale schaal. Wanneer zij een uitzonderlijke programmatie aanbieden of het organiseren van grote evenementen mogelijk maken, verstevigen deze voorzieningen de aantrekkelijkheid van Brussel.

    Behalve dat ze een behoefte vervullen, zijn een aantal van deze infrastructuren ook ontmoetingsplekken die de sociale cohesie versterken. Ze zijn in staat om waardevolle dynamieken op gang te brengen, die de banden tussen bewoners en het grondgebied versterken.

    Planificatie

    De planning van de Brusselse voorzieningen

    Het Gewestelijk Plan voor Duurzame Ontwikkeling (GPDO) van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest vermeldt: "Er is nood aan een geïntegreerde planning van de sociale, culturele en sportieve diensten en faciliteiten om in te spelen op de bevolkingsexplosie en op de gediversifieerde verdichtingen en om een antwoord te bieden op de sociale noden van de meest behoeftigen in de armste wijken."

    Eén van de strategieën van het GPDO is dan ook om deze voorzieningen te beschouwen als dragers van het dagelijks leven, door middel van buurtinfrastructuren die steeds te voet bereikbaar zijn. Het GPDO bepaalt eveneens dat het nodig is in Brussel grote voorzieningen te creëren, ter versteviging van haar status als internationale stad, en streeft naar een verruiming van het culturele en sportieve aanbod.

    Voortbouwend op de verschillende beschikbare plannen en planningsinstrumenten programmeert of reserveert Perspective oppervlakten voor voorzieningen naargelang de noden van de wijk. De Task Force Voorzieningen helpt publieke en particuliere eigenaars van die terreinen bovendien bij het vinden van de instantie die belast is met het uitvoeren van een project van publieke voorziening dat inspeelt op de gewestelijke noden.

    Instrumenten en studies

    Instrumenten en studies ten dienste van een territoriale visie op voorzieningen

    Perspective realiseert verschillende studies en overzichten op de stadsontwikkeling die toelaten te werken aan het definiëren van een scherpere territoriale visie op de kwestie van de collectieve voorzieningen, aan het achterhalen, opvolgen en actualiseren van de noden en de projecten in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, evenals op de afstemming tussen aanbod en vraag.

    Sinds 2010 hebben de voorzieningen en diensten aan de bevolking een belangrijker plaats ingenomen binnen de Brusselse strategie voor ruimtelijke ordening om te blijven inspelen op de toenemende behoeften als gevolg van de bevolkingsgroei.

    Op dat ogenblik waren drie soorten voorzieningen prioritair: scholen, sportvoorzieningen en culturele voorzieningen. Die prioriteit kreeg concreet vorm via het creëren van tools voor het opvolgen van de territoriale noden en van de projecten: de Monitoring van de schoolvraag en van het schoolaanbod, het Sportkadaster en de Monitoring van de culturele infrastructuur (spots.brussels).

    Parallel hiermee kon dankzij een Kadaster van de beschikbare terreinen en gebouwen (2012) een inventaris opgesteld worden van potentieel mobiliseerbare terreinen en gebouwen op het gewestelijk grondgebied. Deze inventaris heeft de toenadering tussen aanbod en vraag vergemakkelijkt, onder voor de verwezenlijking van publieke voorzieningen.

    Aanvullend pakt Perspective in januari 2020 uit met een publicatie die de naam ABOUT.brussels kreeg. Deze publicatie wil het debat rond de uitdagingen voor de ontwikkeling van het Gewest voeden. ABOUT.brussels levert informatie aan in de vorm van beknopte fiches, die informatief en tegelijk didactisch zijn.

    In 2024 realiseerde Perspective voor de eerste maal een stand van zaken voor het voorzieningenaanbod. Deze stand van zaken geeft een overzicht van de territoriale behoeften en de productiedynamiek van voorzieningen en diensten voor de bevolking in het Brussels Gewest. Er worden ook aanbevelingen en denkpistes voorgesteld.

    • Bekijk de publicaties hieronder

    Publicaties

    Stand van zaken van aangeboden voorzieningen

    2023
    perspective.brussels
    Downloaden

    Balans Task Force Voorzieningen

    Februari 2020

    2020
    perspective.brussels
    Downloaden

    Zwembaden : Stand van zaken van de zwembaden in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest

    Aanbevelingen verbetering van de toegang tot de openbare zwembaden

    2024
    perspective.brussels
    Downloaden
    ABOUT.brussels
    6

    Europa helpt steden in transitie

    Wat betekent dat voor het Brussels Gewest?

    2021
    perspective.brussels
    Downloaden
    ABOUT.brussels
    5

    Study Spaces

    Een nieuwe visie voor studieplekken in Brussel

    2021
    perspective.brussels
    Downloaden
    ABOUT.brussels
    4

    Bibliotheken in het Brussels Gewest: Bereikbaarheid en hun rol in de stad?

    2021
    perspective.brussels
    Downloaden
    ABOUT.brussels
    3

    Culturele deelname becijferd en besproken

    Casestudie: het centrale deel van de kanaalzone

    2021
    perspective.brussels
    Downloaden
    ABOUT.brussels
    2

    De zwembaden in het Brussels Gewest

    Stand van zaken en pistes om tegemoet te komen aan de behoeften van de Brusselaars

    2020
    perspective.brussels
    Downloaden
    ABOUT.brussels
    1

    Coworking spaces

    Welke dynamieken in het Brussels Gewest

    2020
    perspective.brussels
    Downloaden

    Nieuws